Lịch việc theo tháng cho người nuôi ong dú

Không có lịch chung cho cả nước — quãng thắt của Đông Nam Bộ rơi vào cuối mùa khô, của miền Tây vào mùa mưa, của miền Bắc vào mùa rét.

Nhưng có khung để tự lập lịch cho vườn mình, và nó chỉ cần bốn mốc.

Bốn mốc phải xác định

Cách biết: hỏi người nuôi trong vùng câu "ở đây tháng nào đàn khó nhất", và tự ghi chép một vòng năm.

Việc theo từng mốc

Trước đỉnh mùa hoa — 3 tới 4 tuần

• Kiểm tra toàn trại, đánh giá đàn nào đủ mạnh để tách
• Chuẩn bị thùng, trụ, mái che cho đàn con
• Xử lý xong các tổ đang có vấn đề
• Ghi lại đàn nào qua quãng thắt tốt nhất — ưu tiên tách từ đó

Trong đỉnh mùa hoa

• Tách đàn — sớm trong cửa sổ, không tách muộn
• Hạn chế mở tổ ngoài việc cần thiết
• Theo dõi đàn mới tách từ ngoài

Sau đỉnh mùa hoa

• Thu mật — chỉ từ đàn mạnh, chỉ phần dư rõ ràng
• Đánh giá lại toàn trại
• Ghi lại đàn nào cho nhiều nhất

Trước quãng thắt và mùa rủi ro — 1 tháng

Đây là mốc quan trọng nhất trong cả lịch:

• Ngừng lấy mật — việc quan trọng nhất
• Ngừng tách đàn
• Gia cố trụ, mái che, chằng tổ nếu vùng có bão
• Kiểm chống kiến kỹ hơn bình thường
• Bảo đảm nguồn nước nếu là mùa nắng
• Miền Bắc: chuẩn bị chống rét, dời về vị trí khuất gió

Trong quãng thắt

• Không can thiệp
• Quan sát cửa tổ từ ngoài, ghi lại
• Kiểm bát nước chống kiến, mái che
• Chỉ mở tổ khi có dấu hiệu rõ ràng cần cứu

Việc quanh năm, không theo mốc

• Mỗi lần ra vườn: nhìn cửa tổ, kiểm bát nước chống kiến
• Hằng tuần: kiểm mái che, trụ, có cành lá nào mới chạm vào không
• Mỗi lần ghi chép: bốn dòng — ngày, thấy gì, làm gì, cây gì đang nở
• Sau mưa gió: kiểm che chắn ngay

Đưa vào nhắc việc

Nguyên tắc: nhắc trước mốc vài tuần, không nhắc đúng ngày.

Vì mọi việc trong lịch đều là việc chuẩn bị. Nhắc "hôm nay bắt đầu quãng thắt" thì đã muộn — việc phải làm là ngừng lấy mật từ một tháng trước.

Chỉnh lịch sau mỗi năm

Lịch năm đầu là ước lượng. Sau một vòng năm có dữ liệu thật, chỉnh lại:

• Mốc có đúng như dự đoán không, lệch bao nhiêu tuần
• Có việc nào làm muộn quá không
• Có việc nào trong lịch mà thực tế không cần
• Có việc nào phát sinh mà lịch chưa có

Sau hai ba năm, lịch khá chuẩn cho vườn của bạn — và đó là lúc chuyển từ chế độ phản ứng sang chế độ vận hành.

Câu hỏi thường gặp